2.50
Hdl Handle:
http://hdl.handle.net/2336/64993
Title:
Samband menntunar og áhættuþátta kransæðasjúkdóma
Other Titles:
Educational level and coronary artery disease risk factors
Authors:
Kristján Þ. Guðmundsson; Þórður Harðarson; Helgi Sigvaldason; Nikulás Sigfússon
Citation:
Læknablaðið 1996, 82(7):505-15
Issue Date:
1-Jul-1996
Abstract:
Objective: Recently a number of epidemiological studies has been published in western countries showing an association between the incidence of coronary artery disease and its risk factors on one hand and socio-economic status on the other. Education is the single factor which most frequently is used to base classification of social status on. The purpose of this study was to estimate the association between education and coronary artery disease risk factors in Iceland. Material and methods: The study population was 18.919 individuals aged 33 to 81 who were living in Reykjavik and its neighbourhood. They were divided into four groups according to their educational level. A model of the relationship was constructed using linear regression analysis and the groups compared. Results: Risk factors such as cholesterol, triglycerides, diastolic blood pressure, systolic blood pressure, height, fasting blood sugar, 90 minute blood sugar, body mass index and smoking were used in the model. In most cases and for both sexes there was an increased risk for those in the lowest educational group compared with the other groups. For men only cholesterol, fasting blood sugar, smoking pipe and cigars showed no difference in risk between groups and for women only 90 minute blood sugar and pipe and cigar smoking showed no difference. For men an increased risk for the higher educational groups was only seen with two risk factors, triglycerides and 90 minute blood sugar and for women only smoking 25 cigarettes or more. Among women the difference between groups was decreased during the study period as regards body mass index, diastolic blood pressure, smoking and serum cholesterol. During the study period cholesterol values and diastolic blood pressure tended to decrease while body mass index and smoking prevalence increased among women. In the male group no significant trend was observed during the study period.; Inngangur: Á síðustu árum hafa verið birtar niðurstöður faraldsfræðilegra rannsókna í löndum Norðvestur-Evrópu og Bandaríkjunum sem sýnt hafa samband milli tíðni hjartasjúkdóma og/eða áhættuþátta hjartasjúkdóma og félagslegrar stöðu. Talið er að þeir áhættuþættir sem við þekkjum geti skýrt um 50-60% af þeim mun á tilfellum hjartasjúkdóma milli mismunandi þjóðfélagsstétta. Menntun er sá þáttur sem oftast hefur verið notaður til að meta þjóðfélagsstöðu manna í þessum rannsóknum. Tilgangur þessarar rannsóknar var að kanna samband menntunar og ýmissa áhættuþátta hjarta- og æðasjúkdóma. Efniviður og aðferðir: Þessi rannsókn var byggð á hóprannsókn Hjartaverndar þar sem tæplega 25.000 einstaklingum á aldrinum 33 ára til 81 árs og búsettum í Reykjavik og nágrenni var boðin þátttaka. Þátttakendum var skipt í fjóra hópa eftir menntun. Búið var til líkan af sambandi menntunar og áhættuþátta hjartasjúkdóma með línulegri aðhvarfsgreiningu og hóparnir þannig bornir saman. Niðurstöður: Eftirfarandi áhættuþættir voru athugaðir: kólesteról, þríglýseríð, slagþrýstingur, lagþrýstingur, hæð, fastandi blóðsykur, 90 mínútna blóðsykur, þyngdarstuðull og reykingar. Hjá báðum kynjum vom í flestum tilfellum fleiri áhættuþættir hjá minnst menntuðum miðað við þá sem höfðu meiri menntun. Hjá körlum var enginn munur á áhættuþáttum milli hópa í einungis þremur tilfellum (kólesteról, fastandi blóðsykur, pípu- og vindlareykingar), og hjá konum í einungis tveimur tilfellum (90 mínútna blóðsykur, pípu- og vindlareykingar). Aukin áhætta hjá meira menntuðum körlum kom fyrir í tveimur tilfellum (þríglýseríð og 90 mínútna blóðsykur) og hjá meira menntuðum konum í einu tilfelli (25 sígarettur eða meira á dag). Allir tölfræðilegir útreikningar töldust marktækir ef p<0,05 í tvíhliða prófi. Ályktun: Þessar niðurstöður samræmast að miklu leyti því sem menn hafa verið að komast að í nágrannalöndum okkar. Ekki liggur alveg ljóst fyrir hvaða beina þýðingu þessar tölur hafa í sambandi við hjarta- og æðasjúkdóma hjá mismunandi menntahópum hér á landi. En sé tíðnidreifing svipuð hér og í nágrannalöndunum gæti það gefið tilefni til pólitískrar umræðu og aðgerða. Það er meðal annars eitt af stefnumálum Alþjóðaheilbrigðisstofnunarinnar (WHO) fyrir árið 2000 að draga úr þjóðfélagslegum mun milli stétta í heilsufarslegu samhengi.
Description:
Neðst á síðunni er hægt að nálgast greinina í heild sinni með því að smella á hlekkinn View/Open
Additional Links:
http://www.laeknabladid.is

Full metadata record

DC FieldValue Language
dc.contributor.authorKristján Þ. Guðmundsson-
dc.contributor.authorÞórður Harðarson-
dc.contributor.authorHelgi Sigvaldason-
dc.contributor.authorNikulás Sigfússon-
dc.date.accessioned2009-04-15T11:17:35Z-
dc.date.available2009-04-15T11:17:35Z-
dc.date.issued1996-07-01-
dc.date.submitted2009-04-15-
dc.identifier.citationLæknablaðið 1996, 82(7):505-15en
dc.identifier.issn0023-7213-
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/2336/64993-
dc.descriptionNeðst á síðunni er hægt að nálgast greinina í heild sinni með því að smella á hlekkinn View/Openen
dc.description.abstractObjective: Recently a number of epidemiological studies has been published in western countries showing an association between the incidence of coronary artery disease and its risk factors on one hand and socio-economic status on the other. Education is the single factor which most frequently is used to base classification of social status on. The purpose of this study was to estimate the association between education and coronary artery disease risk factors in Iceland. Material and methods: The study population was 18.919 individuals aged 33 to 81 who were living in Reykjavik and its neighbourhood. They were divided into four groups according to their educational level. A model of the relationship was constructed using linear regression analysis and the groups compared. Results: Risk factors such as cholesterol, triglycerides, diastolic blood pressure, systolic blood pressure, height, fasting blood sugar, 90 minute blood sugar, body mass index and smoking were used in the model. In most cases and for both sexes there was an increased risk for those in the lowest educational group compared with the other groups. For men only cholesterol, fasting blood sugar, smoking pipe and cigars showed no difference in risk between groups and for women only 90 minute blood sugar and pipe and cigar smoking showed no difference. For men an increased risk for the higher educational groups was only seen with two risk factors, triglycerides and 90 minute blood sugar and for women only smoking 25 cigarettes or more. Among women the difference between groups was decreased during the study period as regards body mass index, diastolic blood pressure, smoking and serum cholesterol. During the study period cholesterol values and diastolic blood pressure tended to decrease while body mass index and smoking prevalence increased among women. In the male group no significant trend was observed during the study period.en
dc.description.abstractInngangur: Á síðustu árum hafa verið birtar niðurstöður faraldsfræðilegra rannsókna í löndum Norðvestur-Evrópu og Bandaríkjunum sem sýnt hafa samband milli tíðni hjartasjúkdóma og/eða áhættuþátta hjartasjúkdóma og félagslegrar stöðu. Talið er að þeir áhættuþættir sem við þekkjum geti skýrt um 50-60% af þeim mun á tilfellum hjartasjúkdóma milli mismunandi þjóðfélagsstétta. Menntun er sá þáttur sem oftast hefur verið notaður til að meta þjóðfélagsstöðu manna í þessum rannsóknum. Tilgangur þessarar rannsóknar var að kanna samband menntunar og ýmissa áhættuþátta hjarta- og æðasjúkdóma. Efniviður og aðferðir: Þessi rannsókn var byggð á hóprannsókn Hjartaverndar þar sem tæplega 25.000 einstaklingum á aldrinum 33 ára til 81 árs og búsettum í Reykjavik og nágrenni var boðin þátttaka. Þátttakendum var skipt í fjóra hópa eftir menntun. Búið var til líkan af sambandi menntunar og áhættuþátta hjartasjúkdóma með línulegri aðhvarfsgreiningu og hóparnir þannig bornir saman. Niðurstöður: Eftirfarandi áhættuþættir voru athugaðir: kólesteról, þríglýseríð, slagþrýstingur, lagþrýstingur, hæð, fastandi blóðsykur, 90 mínútna blóðsykur, þyngdarstuðull og reykingar. Hjá báðum kynjum vom í flestum tilfellum fleiri áhættuþættir hjá minnst menntuðum miðað við þá sem höfðu meiri menntun. Hjá körlum var enginn munur á áhættuþáttum milli hópa í einungis þremur tilfellum (kólesteról, fastandi blóðsykur, pípu- og vindlareykingar), og hjá konum í einungis tveimur tilfellum (90 mínútna blóðsykur, pípu- og vindlareykingar). Aukin áhætta hjá meira menntuðum körlum kom fyrir í tveimur tilfellum (þríglýseríð og 90 mínútna blóðsykur) og hjá meira menntuðum konum í einu tilfelli (25 sígarettur eða meira á dag). Allir tölfræðilegir útreikningar töldust marktækir ef p<0,05 í tvíhliða prófi. Ályktun: Þessar niðurstöður samræmast að miklu leyti því sem menn hafa verið að komast að í nágrannalöndum okkar. Ekki liggur alveg ljóst fyrir hvaða beina þýðingu þessar tölur hafa í sambandi við hjarta- og æðasjúkdóma hjá mismunandi menntahópum hér á landi. En sé tíðnidreifing svipuð hér og í nágrannalöndunum gæti það gefið tilefni til pólitískrar umræðu og aðgerða. Það er meðal annars eitt af stefnumálum Alþjóðaheilbrigðisstofnunarinnar (WHO) fyrir árið 2000 að draga úr þjóðfélagslegum mun milli stétta í heilsufarslegu samhengi.en
dc.language.isoisen
dc.publisherLæknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkuren
dc.relation.urlhttp://www.laeknabladid.isen
dc.subjectMenntunen
dc.subjectKransæðasjúkdómaren
dc.subjectHjartasjúkdómaren
dc.subjectÁhættuþættiren
dc.subject.meshCoronary Artery Diseaseen
dc.subject.meshRisk Factorsen
dc.subject.meshIcelanden
dc.subject.meshEducational Statusen
dc.titleSamband menntunar og áhættuþátta kransæðasjúkdómais
dc.title.alternativeEducational level and coronary artery disease risk factorsen
dc.typeArticleen
dc.identifier.journalLæknablaðiðen
All Items in Hirsla are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.