2.50
Hdl Handle:
http://hdl.handle.net/2336/84400
Title:
Heilavernd : ný dögun [ritstjórnargrein]
Authors:
Pálmi V. Jónsson
Citation:
Læknablaðið 1992, 78(9):379-83
Issue Date:
1-Nov-1992
Abstract:
Heilablóðfall er þriðja algengasta dánarorsök á Vesturlöndum og veldur um 10-12% dauðsfalla. Dauðsföllum vegna heilablóðfalla hefur fækkað þar nokkuð eða að meðaltali um 7% frá árinu 1970, væntanlega vegna bættrar meðferðar, en betur má ef duga skal. Nýgengi heilablóðfalla vex hratt með aldri, með hundraðfaldri aukningu úr þremur af tíu þúsund á ári á þrítugs- og fertugsaldri til þriggja af hundraði á áttræðis- og níræðisaldri. Líkurnar á að 45 ára einstaklingur fái heilaáfall á næstu 20 árum eru einn af 30, en einn af hverjum fjórum 45 ára karlmönnum og ein af hverjum fimm 45 ára konum eiga von á því að fá heilablóðfall nái þau 85 ára aldri. Um 75% heilablóðfalla eru ný áföll, en líkur á endurteknum áföllum næstu fimm árin eru um 33-50%. Tölur frá Nýja-Sjálandi gefa glögga mynd af afleiðingum heilablóðfalla, en þar er nýgengi heilablóðfalla í meðallagi vestrænna þjóða (1). Nýgengi heilablóðfalla er um 310 á 250 þúsund íbúa og til viðbótar fá 90 einstaklingar endurtekið áfall. Af þessum 400 einstaklingum munu einungis 220 lifa sex mánuði. Af þeim munu 160 búa heima en hinir 60, flestir mjög fatlaðir, búa á hjúkrunarheimili eða sjúkrahúsi. Sex mánuðum eftir heilablóðfall eru um það bil tveir þriðju þeirra sem búa heima sjálfbjarga og hafa náð fyrri færni, en einn þriðji þeirra sem enn búa heima eiga við erfiðleika að stríða í athöfnum daglegs lífs og njóta stuðnings fjölskyldunnar eða heimilishjálpar og heimahjúkrunar. Besti mælikvarðinn á heildarbyrði heilablóðfalla í samfélaginu er algengi, en áætlað er að fimm til átta hverra þúsund íbúa yfir 25 ára aldri hafi orðið fyrir heilablóðfalli. Loks er rétt að minna á, að algengi heilabilunar folks yfir 65 ára aldri er um 5% og er fimmtungur beirra af völdum heilablóðfalla.
Description:
Neðst á síðunni er hægt að nálgast greinina í heild sinni með því að smella á hlekkinn View/Open
Additional Links:
http://www.laeknabladid.is

Full metadata record

DC FieldValue Language
dc.contributor.authorPálmi V. Jónssonen
dc.date.accessioned2009-10-19T13:22:12Z-
dc.date.available2009-10-19T13:22:12Z-
dc.date.issued1992-11-01-
dc.date.submitted2009-10-19-
dc.identifier.citationLæknablaðið 1992, 78(9):379-83en
dc.identifier.issn0023-7213-
dc.identifier.urihttp://hdl.handle.net/2336/84400-
dc.descriptionNeðst á síðunni er hægt að nálgast greinina í heild sinni með því að smella á hlekkinn View/Openen
dc.description.abstractHeilablóðfall er þriðja algengasta dánarorsök á Vesturlöndum og veldur um 10-12% dauðsfalla. Dauðsföllum vegna heilablóðfalla hefur fækkað þar nokkuð eða að meðaltali um 7% frá árinu 1970, væntanlega vegna bættrar meðferðar, en betur má ef duga skal. Nýgengi heilablóðfalla vex hratt með aldri, með hundraðfaldri aukningu úr þremur af tíu þúsund á ári á þrítugs- og fertugsaldri til þriggja af hundraði á áttræðis- og níræðisaldri. Líkurnar á að 45 ára einstaklingur fái heilaáfall á næstu 20 árum eru einn af 30, en einn af hverjum fjórum 45 ára karlmönnum og ein af hverjum fimm 45 ára konum eiga von á því að fá heilablóðfall nái þau 85 ára aldri. Um 75% heilablóðfalla eru ný áföll, en líkur á endurteknum áföllum næstu fimm árin eru um 33-50%. Tölur frá Nýja-Sjálandi gefa glögga mynd af afleiðingum heilablóðfalla, en þar er nýgengi heilablóðfalla í meðallagi vestrænna þjóða (1). Nýgengi heilablóðfalla er um 310 á 250 þúsund íbúa og til viðbótar fá 90 einstaklingar endurtekið áfall. Af þessum 400 einstaklingum munu einungis 220 lifa sex mánuði. Af þeim munu 160 búa heima en hinir 60, flestir mjög fatlaðir, búa á hjúkrunarheimili eða sjúkrahúsi. Sex mánuðum eftir heilablóðfall eru um það bil tveir þriðju þeirra sem búa heima sjálfbjarga og hafa náð fyrri færni, en einn þriðji þeirra sem enn búa heima eiga við erfiðleika að stríða í athöfnum daglegs lífs og njóta stuðnings fjölskyldunnar eða heimilishjálpar og heimahjúkrunar. Besti mælikvarðinn á heildarbyrði heilablóðfalla í samfélaginu er algengi, en áætlað er að fimm til átta hverra þúsund íbúa yfir 25 ára aldri hafi orðið fyrir heilablóðfalli. Loks er rétt að minna á, að algengi heilabilunar folks yfir 65 ára aldri er um 5% og er fimmtungur beirra af völdum heilablóðfalla.en
dc.language.isoisen
dc.publisherLæknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkuren
dc.relation.urlhttp://www.laeknabladid.isen
dc.subjectHeilablóðfallen
dc.subjectBlóðþynningen
dc.subjectGáttatifen
dc.subject.meshHypertensionen
dc.subject.meshAtrial Fibrillationen
dc.subject.meshStrokeen
dc.titleHeilavernd : ný dögun [ritstjórnargrein]is
dc.typeArticleen
dc.identifier.journalLæknablaðiðen
All Items in Hirsla are protected by copyright, with all rights reserved, unless otherwise indicated.