• Drep í fingrum í kjölfar ísetningar slagæðaleggja - sjúkratilfelli

      Atli Steinar Valgarðsson; Sigurbergur Kárason; Elín Laxdal; Kristín Huld Haraldsdóttir; 1 Skurðlækningadeild, 2 svæfinga- og gjörgæsludeild Landspítala, 3 læknadeild Háskóla Íslands. (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2018-12)
      Inngangur: Notkun slagæðaleggja er algeng hjá gjörgæslusjúklingum vegna þarfar fyrir rauntímaupplýsingar um blóðþrýsting og vökva­ástand sem notaðar eru til að stýra meðferð ásamt því að vera notaðir til blóðsýnatöku. Alvarlegir fylgikvillar eru afar sjaldgæfir, en varanlegur blóðþurrðarskaði kemur fyrir hjá færri en 0,1% sjúklinga. Tilfelli: Hér er sagt frá sjúklingi í sýklasóttarlosti á gjörgæsludeild sem gekkst undir aðgerð vegna rofs á skeifugörn. Á annarri viku komu fram einkenni blóðþurrðar í öllum fingrum vinstri handar. Sjúklingurinn var fjölveikur, hafði þurft háa skammta af æðavirkum lyfjum og þurfti endurtekið að skipta um slagæðaleggi í mismunandi slagæðum, meðal annars í sveifarslagæð og ölnarslagæð vinstri handar. Beitt var blóðþynnandi meðferð sem sjúklingurinn þoldi ekki vegna blæðinga frá meltingarvegi og því dregið úr henni. Átta vikum síðar hafði afmarkast drep í öllum fingrum vinstri handar og í kjölfarið var framkvæmd aðgerð þar sem hluti af fingrum II-V voru fjarlægðir en ekki þurfti að gera aðgerð á þumli. Orsök drepsins er talin vera margþætt, meðal annars undirliggjandi ástands sjúklings, blóðsegi eða blóðþurrð í kjölfar ísetningar slagæðaleggja. Ályktun: Hér er lýst vel þekktum en mjög sjaldgæfum fylgikvilla slagæðaleggsísetningar og lögð fram tillaga að meðferðarferli sjúklinga með einkenni um blóðþurrðardrep í fingrum.
    • Risafituæxli á kvið - sjúkratilfelli

      Bryndís Ester Ólafsdóttir; Halla Fróðadóttir; Rebekka Guðrún Rúnarsdóttir; Elsa Björk Valsdóttir; 1) 2) Skurðsviði Landspítala 3) meinafræðideild Landspítala 4) Skurðsviði Landspítala‚ læknadeild Háskóla Íslands (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2018-11)
      Fituæxli eru algeng góðkynja mjúkvefjaæxli, oftast lítil, hægvaxandi og einkennalaus. Hér er lýst tilfelli 52 ára konu í mikilli yfirþyngd sem leitaði læknis vegna stækkandi æxlis ofan við lífbein sem var á stærð við fótbolta. Æxlið hafði farið vaxandi síðustu 8 mánuði. Uppvinnsla gaf vísbendingu að um fituæxli væri að ræða. Sjúklingurinn undirgekkst aðgerð þar sem æxlið var fjarlægt. Vefjagreiningin sýndi fituæxli án illkynja vaxtar. Fituæxli eru fjarlægð þegar stærð þeirra er farin að valda einkennum eða útiloka þarf illkynja mein. Risafituæxli eru skilgreind sem fituæxli yfir 10 cm í þvermál eða sem vega meira en 1000 grömm.
    • Truflun á starfsemi heiladinguls vegna ópíóíða - Sjúkratilfelli

      Ásta Ísfold Jónasardóttir; Jakob Jóhannsson; Már Kristjánsson; Rafn Benediktsson; Ásta Ísfold Jónasdóttir 1, Jakob Jóhannsson 2, Már Kristjánsson 3, Rafn Benediktsson 1,4 - 1 Innkirtladeild, 2krabbameinslækningadeild 3smitsjúkdómadeild Landspítala, 4 læknadeild Háskóla Ísland (Læknafélag Íslands, 2018-07)
      Sjötíu og sjö ára kona með flöguþekjukrabbamein í endaþarmsopi var lögð inn vegna slappleika, niðurgangs og ógleði, en hún hafði einnig glímt við bakverki vegna samfallsbrots. Vegna verkjanna var hún meðhöndluð með sterkum ópíóíðum en hrakaði klínískt í kjölfarið með lækkandi blóðþrýstingi, versnandi öndunarstarfsemi og brenglun á blóðsöltum. Gildi kortisóls, TSH og LH mældust lækkuð og prólaktíns vægt hækkað, en nýrnahettuörvunarpróf (Synacthen-próf) og segulómskoðun af heila reyndust eðlileg. Vaknaði þá grunur um að ópíóíðameðferð hefði valdið truflun á starfsemi heiladinguls. Var því hafin sykursterauppbót með hýdrókortisóni með góðum klínískum árangri. Hér er tilfellinu lýst og greint frá alvarlegri en minna þekktri aukaverkun ópíóíða.
    • Beriberi áratug eftir magahjáveituaðgerð – sjúkratilfelli

      Linda Ó. Árnadóttir; Svanur Sigurbjörnsson; Tómas Guðbjartsson; læknadeild Háskóla Íslands‚ skurðsviði Landspítala, slysa- og bráðadeild Landspítala (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2016-11-03)
    • Tilfelli mánaðarins – aðskotahlutur í auga

      Elín Björk Tryggvadóttir; Gunnar Már Zoega; Óskar Jónsson; Augndeild Landspítala, Sjónlag (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2016-10-06)
    • Endurtekin krampaköst hjá ungri konu – sjúkratilfelli

      Guðrún Mist Gunnarsdóttir; Arna Guðmundsdóttir; Per Hellman; Peter Stålberg; 1 Landspítala, 2 háskólasjúkrahúsinu í Uppsölum, Svíþjóð (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2016-07-05)
      18 ára hraust stúlka kom endurtekið á slysadeild á 6 vikna tímabili vegna krampakasta. Engin fyrri saga var um flogaveiki og hún tók engin lyf. Myndrannsóknir og heilalínurit bentu ekki til flogaveiki. Hún mældist með lækkaðan blóðsykur í tvígang á slysadeild, 1,3 mmól/L og 1,7 mmól/L (4,0-6,0 mmól/L). Vaknaði þá grunur um insúlínmyndandi æxli. Gerð var víðtæk leit að æxlisvexti sem bar engan árangur. Var hún því send erlendis í frekari uppvinnslu, meðal annars í jáeindaskanna og sérhæfða æðamyndatöku. Hún var að lokum greind með nesidioblastosis. Hér verður fjallað um sjúkratilfellið auk yfirferðar um þennan sjaldgæfa sjúkdóm og uppvinnslu á honum.
    • Rof á efri bogagöngum – sjúkratilfelli

      Bryndís Baldvinsdóttir; Martina Vigdís Nardini; Ingvar Hákon Ólafsson; Ólafur Guðmundsson; Sigurður Stefánsson; Höfundar eru öll læknar. 1 Skurðlækningasviði, 2 heila- og taugaskurðdeild, 3 háls-, nef- og eyrnadeild Landspítala. (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2016-04)
    • Sjúklingatilfelli frá Tannlæknadeild Háskóla Íslands – Partagerð

      Kristín Telma Halldórsdóttir; Ellen Flosadóttir,; Tannlæknadeild Háskóla Íslands (Tannlæknafélag Íslands, 2016)
    • Miðaldra prófessor með verk í vísifingri

      Tómas Guðbjartsson; Engilbert Sigurðsson; Magnús Karl Magnússon,; Læknadeild Háskóli Íslands (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2015-12)
    • Kona á níræðisaldri með mæði og surg við öndun

      Sigríður María Kristinsdóttir; Elín Maríusdóttir; Jón Gunnlaugur Jónasson; Einar Steingrímsson; Tómas Guðbjartsson; 1 Læknadeild Háskóla Íslands, 2 hjarta- og lungnaskurðdeild, 3 meinafræðideild Landspítala, 4 Læknisfræðilegri myndgreiningu. (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2015-10)
    • Útbrot og kláði eftir Asíuferð – sjúkratilfelli

      Guðmundur Dagur Ólafsson; Emil L. Sigurðsson; Bryndís Sigurðardóttir; Læknadeild Háskóla Íslands, Heilsugæslustöðinni Sólvangi, Hafnarfirði, Heimilislæknisfræði Háskóla Íslands, Smitsjúkdómadeild Landspítala (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2015-09)
    • Sjaldgæft tilfelli af vöðvabandvefsæxli með bólgufrumuíferð í hægri kinnkjálka

      Hannes Halldórsson,; Ari Jón Arason,; Margrét Sigurðardóttir; Paolo Gargiulo,; Magnús Karl Magnússon,; Þórarinn Guðjónsson; Hannes Petersen; Líffærafræði læknadeildar Háskóla Íslands, rannsóknarstofu í stofnfrumufræðum við Lífvísindasetur Háskóla Íslands, blóðmeinafræðideild Landspítala, lyfja- og eiturefnafræðideild Háskóla Íslands, meinafræðideild Landspítala, heilbrigðisog taugaverkfræðisetur Háskólans í Reykjavík, háls-, nef- og eyrnadeild Landspítala (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2015-01)
      Karlmaður með æxlisvöxt í hægri kinnkjálka af vöðvabandvefsgerð með bólgufrumuíferð fór í á annan tug aðgerða vegna síendurtekins æxlisvaxtar yfir fjögurra ára tímabil og er án einkenna um endurkomu sjúkdóms í dag. Frumur ræktaðar úr æxlinu sýna stofnfrumueiginleika sem gæti verið þáttur í endurteknum æxlisvexti. Mikilvægt er að fylgja sjúklingum með þessa sjúkdómsmynd vel eftir og ekki er hægt að útiloka frekari staðbundnar endurkomur þó svo að skurðbrúnir séu fríar af æxlisfrumum.
    • Brátt blóðþurrðarslag hjá unglingsstúlku - sjúkratilfelli

      Anna Stefánsdóttir; Áskell Löve; Sóley Guðrún Þráinsdóttir; Pétur Lúðvígsson; Háskóli Íslands, Röntgendeild Landspítala , Taugadeild Landspítala, Barnaspítala Hringsins (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2015)
      Fimmtán ára stúlka fann fyrir skyndilegum verkjum vinstra megin í hálsi og hneig niður á knattspyrnuæfingu. Reyndist hún vera með hægri helftarlömun og tjáningarmálstol við komu á bráðamóttöku. Tölvusneiðmynd með skuggaefni vakti í fyrstu grun um flysjun í vinstri innri hálsslagæð. Einkenni bötnuðu fyrstu dagana en versnuðu svo aftur á fjórða degi og sýndi tölvusneiðmynd þá drep í heila. Æðarannsókn sýndi skert flæði á svæði vinstri miðlægrar heilaslagæðar en engin merki um flysjun eða blóðsega. Grunur vaknaði um heilkenni afturkræfs samdráttar í heilaæðum og var hafin meðferð með kalsíumgangahindrum. Hér verður fjallað um sjúkratilfellið auk yfirferðar yfir sjúkdóminn.
    • Próteinútfellingar í lungnablöðrum meðhöndlaðar með lungnaskoli

      Ragnheiður M. Jóhannesdóttir; Steinn Jónsson; Felix Valsson; Hrönn Harðardóttir; Ólöf R. Ámundadóttir; Eyþór Björnsson; Sigfús Nikulásson; Tómas Guðbjartsson; Landspítali Hringbraut, Læknadeild Háskóli Íslands (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavi­kur, 2014-11)
      Próteinútfellingar í lungnablöðrum (pulmonary alveolar proteinosis, PAP) eru oftast af óþekktum orsökum en meingerð sjúkdómsins er rakin til skertrar átfrumuvirkni í lungnablöðrum sem veldur því að lípóprótein sem líkjast lungnablöðruseyti safnast fyrir í lungnablöðrum og smærri loftvegum.1 Fyrsta tilfellinu var lýst af Rosen og félögum árið 1958.1,2 Algengustu einkenni útfellinganna eru frá lungum, aðallega mæði og hósti. Á lungnamynd og tölvusneiðmyndum sjást dreifðar þéttingar í báðum lungum en greiningin er staðfest með sýnatöku við berkjuspeglun, annaðhvort með vefjasýni eða berkjuskoli og í einstaka tilfellum með opinni sýnatöku. Hér er lýst tilfelli þar sem lungnaskolun í svæfingu reyndist mjög árangursrík. Um er að ræða fyrsta tilfellið sem lýst hefur verið hér á landi.---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------
    • Kalkkirtlablaðra í miðmæti – sjúkratilfelli

      Anna Höskuldsdóttir,; Höskuldur Kristvinsson,; Hallgrímur Guðjónsson; Arnar Geirsson; Tómas Guðbjartsson; Landspítali, hjarta- og lungnaskurðdeild, Landspítali, almennri skurðlækningadeild, landspítali, meltingarlækningadeild (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2014-09)
      Algengustu fyrirferðir í framanverðu miðmæti eru góðkynja æxli í hóstarkirtli en illkynja fyrirferðir eru líka vel þekktar. Hér er lýst tæplega sextugri konu með vaxandi kyngingaróþægindi og fyrirferð á hálsi. Tölvusneiðmyndir sýndu tæplega 6 cm stóra vel afmarkaða vökvafyllta blöðru ofarlega í framanverðu miðmæti. Blaðran var fjarlægð með skurðaðgerð og reyndist vera góðkynja kalkkirtlablaðra. Kyngingareinkenni hurfu en mælingar á kalkvaka og kalsíum í sermi bæði fyrir og eftir aðgerð voru eðlilegar. Kalkkirtlablöðrur í miðmæti eru afar sjaldgæfar en innan við 100 tilfellum hefur verið lýst í heiminum. Lýst er fyrsta íslenska tilfellinu.____________________________________
    • Emetophobia: sjúklegur ótti við uppköst og ógleði

      Kolfinna Snæbjarnardóttir; Engilbert Sigurðsson; Læknadeild Háskóla Íslands, geðsvið Landspítala (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2014-05)
      Emetophobia, sem nefna má uppkastafælni, er áköf og órökrétt hræðsla tengd uppköstum og ógleði. Emetophobia er flokkuð sem sértæk fælni í alþjóðlegum flokkunarkerfum. Þessi kvilli er dulinn í mörgum tilfellum hjá þolendum þar sem þeir skammast sín fyrir sjúkdóminn, og hefur hann því lítið verið rannsakaður samanborið við flestar kvíðaraskanir. Fátt er því vitað um algengi uppkastafælni, meðferð og afdrif. Lýst er konu á fertugsaldri sem glímt hefur við uppkastafælni frá barnæsku, þar sem hún upplifði slæma gubbupest tvö aðfangadagskvöld í röð. Æ síðan hefur ótti við uppköst litað margt í daglegu lífi hennar. -------------------------------------------------------------------------------------------
    • Osteochondral autoplasty of the extensive post-traumatic defect of the proximal tibia

      Malyshev EE,; Thormodsson HS,; Korolyov SB,; Pavlov DV,; Kuvshinov SG,; Department of Traumatology, Orthopedics and Field Surgery, Nizhny Novgorod State Medical Academy, Minin and Pozharsky Square, 10/1, Nizhny Novgorod, 603005, Russian Federation, Nizhny Novgorod Research Institute of Traumatology and Orthopedics, Ministry of Health of the Russian Federation, Verkhne-Volzhskaya naberezhnaya St., 18, Nizhny Novgorod, 603155, Russian Federation, Landspitali - The National University Hospital of Iceland, Norourmyri, 101, Reykjavik, Iceland (Nizhny Novgorod State Medical Academy of the Ministry of Health of the Russian Federation, 2014)
      Application of the original method of autoplasty of the extensive osteochondral defect of the proximal part of the tibia from the posterior femoral condyle is described. A patient was operated on for the malunion of the intraarticular fracture of the lateral condyle of the tibia with the impression of osteochondral fragments. Autoplasty of the osteochondral defect of the tibia was performed from the posterior parts of the femur condyle, using fixation by tension-locked K -wires. Osteotomy zone for obtaining a transplant may vary depending on the intensity of the cartilage covering and condyle curvature. t he authors tried to exert minimum damage to the weight-bearing zones of the posterior femur condyle obtaining a sufficient size of the graft and zone of its coverage by the cartilage. t he remote result was evaluated in a year and 10 months after the operation and revealed neither misalignment of a clinical axis of the extremity, nor knee instability, and its full extension. t he patient performed full deep squats without any additional support. On the control radiograph the knee joint surface was congruent, any signs of loosening of metal components were not observed. r emodelling of the posterior femur condyle in the form of contour smoothing in the zone of osteotomy was noted. t he autoplasty technique used showed a high efficacy, and allowed to restore completely the function of the knee joint to the degree enabling participation in the sports activities.
    • Risaæxli í hóstarkirtli – sjúkratilfelli

      Elín Maríusdóttir; Karl Erlingur Oddason; Sigfús Nikulásson; Tómas Guðbjartsson; Hjarta- og lungnaskurðdeild, meinafræðideild Landspítala, Læknadeild Háskóla Íslands (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2014)
      Æxli í hóstarkirtli eru yfirleitt góðkynja og staðsett í framanverðu miðmæti. Hér er lýst afar sjaldgæfu risaæxli í hægra brjóstholi sem reyndist vaxið út frá hóstarkirtli. Æxlið sem mældist 15 x 8 cm reyndist hóstarkirtilsæxli (thymoma) af gerð AB og tókst að fjarlægja það með skurðaðgerð. Tveimur árum eftir aðgerð er sjúklingur einkennalaus og án merkja um endurkomu sjúkdóms. Inngangur Hóstarkirtilsæxli eru misleitur hópur æxla með fjölbreytileg einkenni og horfur. Þau eru sjaldgæf en engu að síður algengustu æxli upprunnin í miðmæti.1 Í íslenskri rannsókn var aldursstaðlað nýgengi 0,28/100.000 íbúa og reyndist svipað fyrir bæði kyn.2 Meðalstærð hóstarkirtilsæxla í þeirri rannsókn var 6,5 cm og var stærsta æxlið 9,5 cm.2Risaæxlum í hóstarkirtli hefur verið lýst í erlendum rannsóknum3 og hér er slíku tilfelli lýst í fyrsta skipti á Íslandi.
    • Tilfelli mánaðarins. Kona á fertugsaldri með kyngingarörðugleika og brjóstverki

      Helena Árnadóttir; Hallgrímur Guðjónsson; Margrét Sigurðardóttir; Sigurður Blöndal; Tómas Guðbjartsson; Landspítali Hringbraut (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2013-11)
    • Sjúkratilfelli: Öndunarfæraeinkenni hjá sundmanni.

      Gunnar Guðmundsson; Læknadeild Háskóla Íslands. (Læknafélag Íslands, Læknafélag Reykjavíkur, 2013-02)
      Ungur keppnissundmaður leitaði læknis vegna öndunarfæraeinkenna sem tengdust sundiðkun. Hann reyndist hafa eðlilegt öndunarpróf. Hann greindist með astma með berkjuauðreitniprófi og var settur á viðeigandi meðferð. Gefið er yfirlit yfir reglur íþróttahreyfingarinnar um greiningu astma, hvaða astmalyf eru á bannlista og hvernig er sótt um undanþágu frá þessum reglum. Farið er yfir greiningarpróf astma. Fyrir utan öndunarpróf fyrir og eftir berkjuvíkkun er stuðst við berkjuauðreitnipróf og áreynslupróf. Þá er gefið yfirlit yfir meingerð astma hjá sundmönnum og hvernig hann er talinn tengjast klór sem notaður er sem sótthreinsiefni í sundlaugum og algengi astma meðal keppnisfólks í sundi er skoðað.